Pora na pora

Starożytne korzenie

Por to bliski kuzyn cebuli i czosnku, znany ze swojego łagodniejszego smaku. Już w starożytnych cywilizacjach, takich jak Grecja, Rzym czy Egipt, pory były cenione zarówno jako pożywienie, jak i roślina lecznicza. Początkowo w Europie uważano je za pokarm ubogich, ale na początku XX wieku zdobyły uznanie zwłaszcza we Francji.

W Polsce por jest dziś powszechnie uprawiany i chętnie wykorzystywany w kuchni. W medycynie ludowej liście pora stosowano przy artretyzmie i reumatyzmie, a Hipokrates polecał go na choroby nerek, gruźlicę czy krwawienia z nosa. Ciekawe, że Neron jadł por, wierząc, że wzmocni jego głos, a Napoleon widział w nim sposób na ukojenie nerwów.

Co zawiera?

Por to prawdziwa skarbnica wartości odżywczych — biała część jest delikatniejsza, a zielona bardziej wyrazista i bogatsza w olejki eteryczne oraz witaminy. Olejki te pobudzają apetyt i wspierają układ trawienny. Por dostarcza wapnia, fosforu oraz witamin A, E, B1 i B2.

Jest szczególnie polecany osobom dbającym o linię — 100 gramów pora to tylko 24 kalorie! Działa zasadotwórczo, jest lekkostrawny i bezpieczny nawet dla maluchów po 7. miesiącu życia. Wspiera detoksykację, pomaga przy reumatyzmie, niestrawności, wrzodach oraz schorzeniach dróg moczowych.

Właściwości lecznicze

• działa moczopędnie;

• korzystnie wpływa na pracę układu pokarmowego;

• wzmaga wydzielanie soków żółciowych;

• poprawia apetyt;

• ma właściwości bakteriobójcze;

• obniża poziom złego cholesterolu;

• stabilizuje poziom cukru we krwi;

• oczyszcza organizm z toksyn, dlatego jest stosowany przy różnych zatruciach;

• podnosi odporność organizmu;

• jest pomocny w leczeniu przeziębień;

• działa antyseptycznie;

• ma właściwości alkalizujące (zasadotwórcze), dlatego zalecany jest osobom mającym dolegliwości reumatyczne.

Warto jednak pamiętać, że por może powodować wzdęcia — osoby z chorobami wątroby powinny unikać spożywania go na surowo.

Jak wybrać najlepszy por?

Świeże pory rozpoznasz po białym kolorze i zielonych, sprężystych liściach. Wybierając por, zwróć uwagę, by dolna część była prosta i bez zgrubień, a liście jędrne, bez żółtych czy czarnych plam. Unikaj egzemplarzy zwiędniętych lub z uszkodzeniami.

Por można dość długo przechowywać w chłodnym miejscu, najlepiej tam, gdzie nie jest zbyt sucho — dzięki temu liście nie zwiędną. W lodówce nie kładź go blisko produktów łatwo chłonących zapachy. Pokrojony por możesz także zamrozić i przechowywać przez kilka miesięcy.

Intensywny smak i aromat

Por to wszechstronny składnik kuchenny — sprawdzi się zarówno na surowo, jak i po ugotowaniu, smażeniu czy duszeniu. Surowy por ma ostry smak i świetnie nadaje się do sałatek oraz surówek. Jeśli preferujesz delikatniejsze nuty, pokrojone talarki wystarczy przelać wrzątkiem lub wybrać młode, słodsze okazy.

Por można smażyć, dusić, gotować i zapiekać. Stanowi doskonały dodatek do zup, zapiekanek, tart czy sosów, a także może być faszerowany lub zapiekany z sosem beszamelowym. Świetnie komponuje się z makaronem, mięsem, rybami i innymi warzywami, nadając potrawom wyrazisty smak. Jest też nieodłącznym składnikiem włoszczyzny, bez której trudno wyobrazić sobie wiele polskich zup.